Dün gece Bolu Aladağlar'da termometre -5 dereceyi gösterirken, yan çadırdaki dostumun dişlerinin birbirine vurduğunu duyunca bu yazıyı yazmanın vakti geldi dedim. Elinde dünyanın en pahalı, en kalın uyku tulumu vardı ama sabahı zor etti. Neden mi? Çünkü uyku tulumu bir kalorifer peteği değildir; o sadece sizin vücut ısınızı hapseden bir yalıtkandır. Altınızda doğru bir mat yoksa, tulumunuz ne kadar kalın olursa olsun, toprak tüm ısınızı bir elektrik süpürgesi gibi çeker alır.
Ben Kamp Ustası Defne. 10 yıldır Toroslar'ın ayazında da, Erzurum'un donunda da mışıl mışıl uyumamı sağlayan şey pahalı tulumlar değil, kurduğum "uyku sistemi"dir. Gelin, o titrediğiniz geceleri tarihe gömelim.
Soru: Uyku tulumu alırken hangi dereceye bakmalıyım?
Yanıt: Uyku tulumu etiketlerinde baz alınması gereken en güvenilir veri "Comfort" (Konfor) derecesidir. Gideceğiniz bölgenin en düşük gece sıcaklığından en az 5 derece daha düşük bir konfor derecesine sahip tulum seçmek, güvenli bir uyku sistemi oluşturmanızı sağlar.
Soru: Kış kampında hangi mat kullanılmalı?
Yanıt: Kar üstünde veya don olan bölgelerde kış kampı yapacaksanız, matınızın R-değeri (R-Value) 4.0 ve üzeri olmalıdır. Yeterli yalıtım sağlamak için şişme matın altına kapalı hücreli bir köpük mat sermek (çift katman) Türkiye şartlarında sıkça uygulanan bir uzman tekniğidir.
Söz Sizde!
Hiç "bu tulum beni ısıtır" deyip gece yarısı arabaya kaçmak zorunda kaldığınız oldu mu? Ya da sizin keşfettiğiniz, "soğuk gecelerin ilacıdır" dediğiniz o gizli taktik nedir?
Aşağıda dökülelim dostlar. Paylaştığınız her tecrübe, bir başka kampçı arkadaşımızın daha sıcak bir gece geçirmesini sağlar!
Ben Kamp Ustası Defne. 10 yıldır Toroslar'ın ayazında da, Erzurum'un donunda da mışıl mışıl uyumamı sağlayan şey pahalı tulumlar değil, kurduğum "uyku sistemi"dir. Gelin, o titrediğiniz geceleri tarihe gömelim.
1. Gizli Kahraman: Mat ve R-Değeri (R-Value)
Yeni başlayanların %90'ı tüm parasını tuluma harcayıp matı "üstünde yatılacak yumuşak bir şey" sanıyor. Oysa matın asıl görevi yumuşaklık değil, yalıtımdır.- Kondüksiyon (Isı İletimi): Fizik kuralıdır; ısı her zaman sıcaktan soğuğa akar. Toprak soğuktur, siz sıcaksınız. Arada yalıtkan bir katman yoksa tulumun içindeki dolgu malzemesi sizin ağırlığınızla ezilir ve toprakla aranızda hiçbir koruma kalmaz.
- R-Değeri Nedir? Matın ısıya karşı gösterdiği dirençtir.
- 1.0 - 2.0: Sadece yaz kampları için.
- 2.0 - 4.0: 3 Mevsim (Bahar ve serin geceler) için ideal.
- 4.0 ve üzeri: Kış kampları ve kar üstünde konaklama için şart.
- Tüyo: Eğer matınız yetersizse, altına bir gazete kağıdı sermek veya alüminyum güneşlik koymak bile R-değerini biraz artırabilir.
2. Dolgu Malzemesi: Kaz Tüyü mü, Sentetik mi?
Burada "en iyisi şudur" diyemem; çünkü gideceğiniz bölgeye göre cevap değişir.- Kaz Tüyü (Down): Doğanın en iyi yalıtkanıdır. Hafiftir, çok küçük paketlenir. Ancak nemi hiç sevmez. Islanırsa yalıtım özelliğini tamamen kaybeder ve kuruması günler sürer. Doğu Anadolu gibi "kuru soğuk" bölgeleri için rakipsizdir.
- Sentetik (Elyaf): Biraz daha ağırdır ve yer kaplar. Ama ıslandığında bile sizi sıcak tutmaya devam eder ve hızlı kurur. Karadeniz gibi nemli veya yağış riskli bölgelerde benim ilk tercihim her zaman sentetiktir.
3. Derecelendirme Oyunları: Comfort, Limit, Extreme
Tulumun üzerindeki sayılara bakarken kendinizi kandırmayın:- Comfort (Konfor): Standart bir kadının (veya üşümeye meyilli bir erkeğin) içinde deliksiz uyuyabileceği derecedir. Bakmanız gereken tek rakam budur.
- Limit: Standart bir erkeğin cenin pozisyonunda 8 saat titretmeden durabileceği sınır.
- Extreme: "Ölmezsiniz ama parmaklarınızı kaybedebilirsiniz" derecesidir. Asla bu dereceye güvenip plan yapmayın.
4. Defne'nin "Sıcak Uyku" Ritüelleri
30 yılda geliştirdiğim, hiçbir teknik kitapta bulamayacağınız hayatta kalma taktiklerim:- Tulumun İçine Çıplak mı Girmeli? Hayır, bu bir şehir efsanesidir. Kuru, sentetik veya yün bir termal içlik ısınızı içeride tutar. Ama asla gün boyu giydiğiniz, terlediğiniz kıyafetlerle girmeyin; o nem gece sizi dondurur.
- Termos Hilesi: Yatmadan önce bir termosa sıcak su koyun ve ayak ucunuza atın. Sabaha kadar size soba görevi görecektir.
- Boşlukları Doldurun: Tulumunuz boyunuza göre büyükse, ayak ucundaki boşluğu ertesi gün giyeceğiniz kıyafetlerle doldurun. Boş hava alanını ısıtmaya çalışmak enerji kaybıdır.
Soru: Uyku tulumu alırken hangi dereceye bakmalıyım?
Yanıt: Uyku tulumu etiketlerinde baz alınması gereken en güvenilir veri "Comfort" (Konfor) derecesidir. Gideceğiniz bölgenin en düşük gece sıcaklığından en az 5 derece daha düşük bir konfor derecesine sahip tulum seçmek, güvenli bir uyku sistemi oluşturmanızı sağlar.
Soru: Kış kampında hangi mat kullanılmalı?
Yanıt: Kar üstünde veya don olan bölgelerde kış kampı yapacaksanız, matınızın R-değeri (R-Value) 4.0 ve üzeri olmalıdır. Yeterli yalıtım sağlamak için şişme matın altına kapalı hücreli bir köpük mat sermek (çift katman) Türkiye şartlarında sıkça uygulanan bir uzman tekniğidir.
Söz Sizde!
Hiç "bu tulum beni ısıtır" deyip gece yarısı arabaya kaçmak zorunda kaldığınız oldu mu? Ya da sizin keşfettiğiniz, "soğuk gecelerin ilacıdır" dediğiniz o gizli taktik nedir?
Aşağıda dökülelim dostlar. Paylaştığınız her tecrübe, bir başka kampçı arkadaşımızın daha sıcak bir gece geçirmesini sağlar!